Με όλη αυτή την «πρωτεϊνολατρεία» που υπάρχει, καλό είναι να γνωρίζουμε πως αυτές μεταβολίζονται μέσα στον οργανισμό μας! Ένα μέρος λοιπόν μεταφέρεται στους ιστούς ως αμινοξέα, όπου ο οργανισμός τα χρησιμοποιεί για τις ανάγκες ανάπλασης ή και αναβολισμού των ιστών που έχουν καταστραφεί, και αυτό το ονομάζουμε πρωτεϊνοσύνθεση (συνθέτει την δικιά του πρωτεΐνη). Μερικά άλλα αποθηκεύονται πρόσκαιρα στο ήπαρ (συκώτι). Όσα δεν πρόκειται να χρησιμοποιηθούν, διασπώνται με απομάκρυνση της χαρακτηριστικής τους ομάδας που περιέχει άζωτο (αμινομάδα) με μια αντίδραση που λέγεται απαμίνωση.

Η αμμωνία (ΝΗ3) που προκύπτει επειδή είναι τοξικότατη, βρίσκει τις παρακάτω διεξόδους:

α) Μετατρέπεται σε ουρία και αποβάλλεται με τα ούρα (κύκλος ουρίας).

β) Αποβάλλεται πάλι απ’ τα ούρα αλλά ενωμένη με άλλο αμινοξύ (αμίνωση) σχηματίζοντας νέο αμινοξύ που απομακρύνεται.

γ) Μεταφέρεται σε άλλο αμινοξύ (τρανσαμίνωση). Η αντίδραση αυτή καταλύεται από τις τρανσαμινάσες που έχουν ως συνένζυμο τη βιταμίνη Β6.

δ) Χρησιμοποιούνται για παραγωγή πουρινών (βάση των RNA, DNA) ή άλλων αζωτούχων ενώσεων.

Το υπόλοιπο τμήμα του αμινοξέος μετά την απαμίνωση είναι ένα κετοξύ, που άλλοτε χρησιμοποιείται για παραγωγή γλυκόζης – υδατάνθρακα (γλυκογονικό κετοξύ), με τελικό προϊόν την παραγωγή ενέργειας ATP (κύκλος αλανίνης). Άλλοτε χρησιμοποιείται και για σχηματισμό κετονοσωμάτων (κετογονικό κετοξύ). Περίπου το 25-33% της  προσλαμβανόμενης πρωτεΐνης καταναλώνεται ως ενέργεια για τις παραπάνω διαδικασίες.

Σε μερικά απ’ τα προαναφερθέντα υποπροϊόντα των αμινοξέων στηρίζεται και η σύσταση αποφυγής μακροχρόνια, των μονοδιάστατων πρωτεϊνικών-κετογονικών διαιτών (τύπου Atkins, Dukan, keto, σκονών πρωτεϊνών κλπ). Συγκεκριμένα αναφερόμαστε στην υπερπαραγωγή ουρίας, με συνέπεια πολλές φορές την άνοδό της στο αίμα, άνοδο του ουρικού οξέος και της κρεατινίνης με όλες τις δυσμενέστατες επιπτώσεις.

Ακόμη, η μακροχρόνια αύξηση κετονοσωμάτων μπορεί να οδηγήσει σε κετογόνωση και, σε ακραίες περιπτώσεις, στο επόμενο στάδιο την οξέωση, με απρόβλεπτες για την υγεία μας συνέπειες. Βέβαια η όλη αυτή αλληλουχία απαιτεί και σύνθετα οργανικά προβλήματα.

Κάποιος όμως που μπαίνει στο πειρασμό των «μαγικών» αυτών διαιτών (γιατί ως παρενέργεια αρχικά έχουν τον περιορισμό της όρεξης), θέλει και συνεχή ιατρική παρακολούθηση με εξετάσεις, καθώς ανά πάσα στιγμή ρισκάρει την υγεία του. Φυσικά τα προαναφερθέντα είναι μέρος μόνο των παρενεργειών τέτοιων διαιτητικών προγραμμάτων που γίνονται μονοδιάστατα και μεγάλο χρονικό διάστημα.

Διασκευασμένο απόσπασμα από το βιβλίο μας «ΟΧΙ ΠΑΛΙ ΔΙΑΙΤΑ, ΜΟΝΟ ΥΓΙΕΙΝΗ ΔΙΑΒΙΩΣΗ»
 

ΤΣΙΛΙΜΙΓΚΑΚΗΣ ΜΙΧΑΛΗΣ
Διαιτολόγος-Συγγραφέας Διαιτολογικών Βιβλίων