Όταν το άγχος των  ανθρώπων γύρω σας  γίνεται «χείμαρρος» που σας παρασύρει, μπορείτε να τους ρίξετε ένα «σωσίβιο» για να σωθείτε αμφότεροι. Όταν  το άγχος των άλλων σας κάνει δυστυχισμένους, θα πρέπει να αντιδράσετε με συγκεκριμένους τρόπους, σύμφωνα με την PhD, καθηγήτρια ψυχολογίας και νευροεπιστήμης και επιχειρηματία στον τομέα της Τεχνολογίας Υγείας με έδρα τη Νέα Υόρκη, Tracy Dennis-Tiwary.

Πρόβλεψη δεν μπορεί να γίνει από την «μαγική σφαίρα» όταν ζούμε με το άγχος των άλλων ανθρώπων, επειδή δεν μπορούμε να ελέγξουμε τι κάνουν οι άλλοι άνθρωποι ή πώς αισθάνονται. Δημιουργώντας όμως βελτιωμένες συνθήκες έχουμε μεγαλύτερες πιθανότητες να κάνουμε τη σχέση μας καλύτερη και να ζούμε καλύτερα, με τα αναπόφευκτα άγχη που πρέπει να αντιμετωπίσουμε εμείς και οι αγαπημένοι μας.
 

Παραδείγματα

Ένας αυστηρός γονιός που μεταφέρει το άγχος του στο παιδί την πρώτη ημέρα που πάει στο σχολείο. Οι αγχωμένοι γονείς συνήθως ενισχύουν περαιτέρω την ανησυχία των παιδιών τους, με το να τους κάνουν υπερβολικές διευκολύνσεις ή με το να απομακρύνουν επίμονα τις πηγές ανησυχίας και συναισθηματικής δυσφορίας από τη ζωή τους, τη δεδομένη στιγμή. Ωστόσο, η στάση τους ακούσια τα εμποδίζει να εκπαιδεύονται σε στρατηγικές αντιμετώπισης για τη μείωση του άγχους μακροπρόθεσμα.

Τέτοια μοτίβα εμφανίζονται και στις ενήλικες συντροφικές σχέσεις, όταν ο ένας σύντροφος αναλαμβάνει τη λήψη αποφάσεων για τον άλλον σύντροφο, ο οποίος εκφράζει συνεχώς ανασφάλεια και ακαταλληλότητα, ενώ αναζητά επιβεβαίωση και έγκριση.

Η μεγαλύτερη «παγίδα» όμως σε τέτοιες καταστάσεις είναι η ίδια η αποφυγή του άγχους ή καταστάσεων που το προκαλούν. Στην προσπάθεια αποφυγής το άτομο και οι άνθρωποι γύρω του πέφτουν σε ένα «φαύλο κύκλο» δυσκολίας.
 

Τρόποι διαχείρισης που συνιστά η ειδικός:
 

Κάντε μια αρχή με συμπόνια

Να δείξετε συμπόνια σε εσάς και τον σύντροφο/παιδί/συνεργάτη, αποδεχόμενοι αυτό το οποίο ο καθένας είναι ικανός να κάνει, σε μια δεδομένη στιγμή,  προσπαθώντας να βελτιωθεί. Μπορεί να νιώθετε θυμό και απογοήτευση προς το αγχωμένο άτομο στη ζωή σας. Μπορεί να αισθάνεστε ενοχές. Αμφιβολία μπορεί να έχει γεννηθεί και για την μακροημέρευση αυτής της σχέσης. Χρειάζεται  αναγνώριση αυτής της πραγματικότητας και ενσυναίσθηση.

 

Προσδιορίστε τα μοτίβα

Η αποφυγή του άγχους παίρνει συχνά δύο μορφές: εξάρτηση από τους άλλους ή άσκηση ελέγχου. Οι άνθρωποι που είναι εξαρτημένοι φαίνονται αδύναμοι, ζητούν συχνές διαβεβαιώσεις, δεν εμπιστεύονται την κρίση τους και προτιμούν την παθητική (πίσω) θέση, από τη θέση του οδηγού. Προσπαθήστε να τους βοηθήσετε να περιορίσουν τα υπερβολικά συναισθήματα.

Στο άλλο άκρο βρίσκονται οι ελεγκτικοί, τελειομανείς τύποι που προσπαθούν να επιτύχουν μια αίσθηση σταθερότητας και σιγουριάς. Ίσως πρέπει να διατηρούν το σπίτι με έναν συγκεκριμένο τρόπο, πιθανώς να προτιμούν να ακολουθούν ένα πρόγραμμα ή ένα σύνολο κανόνων. Μπορεί να στεναχωριούνται όταν ο κόσμος αναπόφευκτα δεν συμμορφώνεται απόλυτα με τα σχέδιά τους και κατηγορούν τον κόσμο γι' αυτό.

 

Δημιουργήστε συνεπή όρια

Μόλις καταλάβετε ότι η σχέση σας είναι σχέση εξάρτησης ή ελέγχου, το επόμενο βήμα είναι να δημιουργήσετε όρια και να είστε συνεπείς στην εφαρμογή τους.

Μπορεί να αισθάνεστε όμορφα επειδή τους βοηθάτε να διώξουν αυτά τα δύσκολα συναισθήματα, αλλά να σας ανησυχούν οι συνέπειες. Η υπερβολική προσαρμογή σε κάθε ανησυχία του άλλου και η προσπάθεια να τον προστατεύσετε από αυτά τα συναισθήματα του, τον εμποδίζει να βρει καλύτερους τρόπους να τα αντιμετωπίσει.

Εδώ χρειάζονται όρια, καθώς η σχέση σας ενδεχομένως να επιδεινωθεί και η ζωή σας να γίνει αργά αλλά αναπόφευκτα πιο περιοριστική και απογοητευτική, επειδή οι δικές σας ανάγκες δεν θα ικανοποιούνται. Για να προλάβετε, θέστε όρια, αναφέροντας τα μοτίβα, περιγράφοντας τα προβλήματα που προκαλούν οι συμπεριφορές και προτείνοντας συμβιβασμούς. Για να δημιουργήσετε αποτελεσματικά όρια, πρέπει να πιστέψετε ότι μπορείτε να φροντίζετε τους άλλους, φροντίζοντας ταυτόχρονα και τις δικές σας ανάγκες.

 

Σκαλωσιά αντί για προσαρμογή

Η θέσπιση ορίων μπορεί να φαίνεται σκληρή σε κάποιους, αλλά αυτό που κάνετε είναι να προσδώσετε περισσότερη υποστήριξη με ευελιξία στη σχέση. Με τον τρόπο αυτό δημιουργείται «σκαλωσιά»  για να γίνουν αλλαγές και να επιτευχθεί καλύτερη προσέγγιση.

Τα υψηλά επίπεδα άγχους μπορεί να το κάνουν αυτό δύσκολο, επειδή η παρόρμηση είναι να κάνουμε ό,τι χρειάζεται για να το διώξουμε το συντομότερο δυνατό. Ο άλλος και εσείς μπορεί να φοβάστε ότι είναι πιθανό να ξεφύγει ο έλεγχος.

Το άγχος, ωστόσο, δεν δυναμώνει όταν το βιώνουμε και το περνάμε, ενδυναμώνουμε εμείς γιατί αναπτύσσουμε ανθεκτικότητα στη δυσφορία. Μαθαίνουμε να καθόμαστε με τα δύσκολα συναισθήματά μας και αναπτύσσουμε δεξιότητες για να τα αντιμετωπίζουμε πιο αποτελεσματικά, δηλαδή χτίζουμε συναισθηματικές δεξιότητες, όπως  συμβαίνει σε μια φυσική κατάσταση, με εξάσκηση και σιγά-σιγά.

 

 

ΜΑΡΙΑ ΑΛΙΜΠΕΡΤΗ

Πηγή: www.washingtonpost.com

 

Η Νέα Υόρκη, Tracy Dennis-Tiwary είναι συγγραφέας του βιβλίου "Future Tense: Why Anxiety is Good for You (Even Though It Feels Bad)".